Հա

Ազգային

14/11/2019 - 10:20

Հ.Յ.Դ. Արցախի կառոյցը ունի վճռականութիւնը եւ իր պատասխանատուութեան չափաբաժինը յաջողութիւններ արձանագրելու

5 եւ 6 նոյեմբերին Աթէնք գտնուեցաւ Արցախի Ազգային ժողովի պատգամաւոր եւ Հ.Յ.Դ. Արցախի Կեդրոնական կոմիտէի ներկայացուցիչ Դաւիթ Իշխանեան, որուն հետ «Ազատ օր» ունեցաւ շահեկան հարցազրոյց մը Արցախի մասին։ Ստորեւ կը ներկայացնենք ամբողջական զրոյցը։

«alikonline.ir» - 5 եւ 6 նոյեմբերին Աթէնք գտնուեցաւ Արցախի Ազգային ժողովի պատգամաւոր եւ Հ.Յ.Դ. Արցախի Կեդրոնական կոմիտէի ներկայացուցիչ Դաւիթ Իշխանեան, որուն հետ «Ազատ օր» ունեցաւ շահեկան հարցազրոյց մը Արցախի մասին։ Ստորեւ կը ներկայացնենք ամբողջական զրոյցը։

 

- Ո՞րն է ներկայիս Արցախի հիմնահարցի իրավիճակը եւ որո՞նք են անոր կարգաւորման հեռանկարները:

- Արցախի հիմնահարցի մասին խօսելու համար, պէտք չէ շրջանցել ապրիլ 2016-ի ու անոր յաջորդած ժամանակաշրջանը: Կան քանի մը հանգրուաններ, որոնց մասին մեր հայրենակիցներուն եւ մեր ընթերցողներուն յիշողութիւնը պէտք է վերաթարմացնել:

2016-ի ապրիլին, Ատրպէյճանի կողմէ ձեռնարկուած յարձակումը Ղարաբաղի ճակատին վրայ, բնականաբար չի կարողանալով ստանալ ռազմական այդ յաջողութիւնները, որ Ատրպէյճան կը փափաքէր, փորձեց անգամ մը եւս, ինչպէս նախորդ 20 տարիներու ժամանակահատուածին, դիւանագիտական նոր արշաւ սկսիլ եւ նոր միջոցներ ձեռնարկել: Մենք, Սանկդ Փեթերսպուրկի եւ Վիէննայի մէջ ձեռքբերուած պայմանաւորուածութիւնները Ատրպէյճանի հետ կարող էինք լիարժէք օգտագործել, յատկապէս Ղարաբաղ-Ատրպէյճան սահմանին վրայ մեր անվտանգութեան համակարգի ուժեղացման առումով, բայց 2018-ին Հայաստանի մէջ տեղի ունեցած իրադարձութիւններու պատճառով, որոշակի նոր իրավիճակ մը ստեղծուեցաւ Ղարաբաղի հիմնահարցի բանակցային գործընթացին վրայ: Ի հարկէ, այդ հնարաւորութիւնները օգտագործուեցան եւ անգամ մը եւս օրակարգի վրայ արձանագրուեցաւ Արցախի՝ որպէս բանակցութեանց մէջ մասնակիցի լիիրաւ անդամի վերականգման եւ բանակցային սեղանին մօտենալու հարցը, եռակողմ ձեւաչափի վերականգման հարցը։ Այնուհանդերձ, մենք այսօր չունինք որոշակի տեղաշարժ, բացի տարբեր յայտարարութիւններէ եւ տարբեր տեսակէտներու յայտնումէն։ Թերեւս, մենք ականատես ենք հիմնահարցի առումով որոշակի փակուղային իրավիճակի մը։ Բացի համանախագահներու տարածաշրջանին մէջ կատարուող այցելութիւններէն, ունինք Հայաստանի Հանրապետութեան եւ Ատրպէյճանի արտաքին գործոց նախարարներու մակարդակով հանդիպումներ եւ որոշակի քննարկումներ, որոնք կարելի չէ համարել բանակցութիւններ, ինչպէս նաեւ՝ Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետի եւ Ատրպէյճանի նախագահի միջեւ տեղի ունեցող հանդիպումները այս կամ այն գագաթնաժողովի կամ միջազգային ատեաններուն՝ միջնորդներու կողմէ ձեռնարկուած հանդիպումներու արդիւնքներով:

Ամփոփելով հարցը, պիտի արձանագրեմ, որ մենք թերեւս կը գտնուինք փակուղային իրավիճակի մէջ. բանակցային գործընթաց որպէս այդպիսին չկայ, Ղարաբաղը որպէս բանակցային կողմ որեւէ առումով վերադառնալու եւ բանակցութիւններուն մասնակցելու համար, ո՛չ միայն Ատրպէյճանի հաւանութիւնը չէ ստացած, այլեւ միջնորդական առաքելութիւն իրականացնող երկիրներու կողմէ որեւէ երաշխիք-յայտարարութիւն չէ ստացուած։ Ատրպէյճան չի հրաժարիր իր ռազմական յայտարարութիւններէն եւ պատերազմի միջոցով Ղարաբաղի հիմնահարցը լուծելու իր տարբերակը իրականացնելէ: Այս է ընդհանուր կացութիւնը եւ իրավիճակը:

Ասոնց կողքին, պիտի արձանագրեմ, որ Արցախի Հանրապետութեան իշխանութեան պատասխանատուները, թէ՛ արտաքին գործոց նախարարութիւնը եւ թէ՛ նախագահի մակարդակով, արտաքին քաղաքականութեան մէջ կը փորձեն նոր շեշտադրումներ կատարել։ Այդ շեշտադրումները կ՚արտացոլան Արցախի անկախութեան միջազգային ճանաչման հեռանկարներով եւ Արցախի Հանրապետութեան ճանաչելիութիւնը նոր հանգրուանի մը հասցնելու առումով:

 

- Արցախի ներքին կեանքին անդրադառնալով, պիտի խնդրենք նկարագրել քաղաքական կեանքը այսօր, ի մասնաւորի՝ 2020-ի նախագահական եւ երեսփոխանական ընտրութիւններու կապակցութեամբ:

- Ինչպէս ամէն երկրի մէջ, համապետական ընտրութիւններէն առաջ, որոշ ժամանակ մը երկիրը կը ներքաշուի ներքին քաղաքական կեանքին մէջ եւ առաւել կը կեդրոնանայ ընտրութիւններուն վրայ, նոյնը կը պատահի նաեւ Արցախի մէջ: Կը գտնուինք 2020 թուականի համապետական ընտրութիւններու նախաշէմին, իսկ այդ ընտրութիւնները պիտի ըլլան նոր սահմանադրութեամբ, մէկ օրուան մէջ՝ նախագահի եւ խորհրդարանական ընտրութիւններ. սահմանադրութեան առաջարկած այդ պայմանները նոր իրավիճակ մը ստեղծած են Արցախի յառաջիկայ համապետական ընտրութիւններուն համար: Միւս կողմէն, Հայաստանի մէջ տեղի ունեցած իշխանափոխութենէն եւ զարգացումներէն ետք, նաեւ Արցախի ներքին քաղաքական կեանքին մէջ որոշակի տեղաշարժեր տեղի ունեցած են եւ ակնկալիքներ կան մեր հասարակութեան որոշ հատուածին մօտ, թէ Արցախի մէջ եւս պէտք է տեղի ունենայ այսպէս ըսուած իշխանափոխութիւն: Անշուշտ, այս այլ նիւթ մըն է, եւ մենք ականատես եղանք անցնող մէկ տարուան ընթացքին, թէ ո՛ր քաղաքական ուժերու եւ ո՛ր քաղաքական խմբաւորումներու կողմէ այդ բոլորը կը փորձուի դարձնցել օրակարգային հարց, երկրի ներքին կայունութեան մէջ որոշակի նոր շեշտադրումներ մտցնելու առումով:

Մենք, որպէս Արցախի քաղաքական դաշտին մէջ դերակատար կուսակցութիւն, խորհրդարանին մէջ ունենալով նաեւ մեր դերակատարութիւնը, իշխանութիւններուն հետ ունենալով մեր յարաբերութիւններու բնականոն դաշտը, բաւական ծանրակշիռ եւ պատասխանատու կեցուածք որդեգրեցինք անցնող մէկ տարուան ընթացքին եւ յանուն Արցախի ապագային եւ յանուն երկրի ներքին կայունութեան եւ մեր անվտանգային համակարգին, կարողացանք Արցախի ներքին կեանքը դուրս եւ հեռու պահել ընդհանուր ներքին ցնցումներէ, որը կարող էր բաւականին ծանր հետեւանքներ ունենալ, չըսեմ ճակատագրական ըլլալ, բայց եւ այնպէս՝ հեռու պահել ցնցումներէ, ներքին կայունութիւնը դարձնելով համակարգի կառավարման հիմնական երաշխիքը:

Մենք կարողացանք այդ ընտրութիւնները նոյնպէս կատարել ներքին ժողովրդական սկզբունքներուն համաձայն, առանց լուրջ ցնցումներու, քաղաքական համախոհութեան մթնոլորտով, եւ հիմա բոլոր քաղաքական ուժերը նախապատրաստական աշխատանքներ կը տանին 2020 թուականի հաւանաբար Մարտին կայանալիք նախագահական եւ խորհրդարանական ընտրութիւններուն համար:

Ընտրութիւններու նախապատրաստական փուլին մէջ, նկատելի է Արցախի մէջ քաղաքական դաշտին վրայ որոշակի աշխուժութիւն եւ նոր կուսակցութիւններու ստեղծում: Զարմանալի թող չթուի, բայց այդ 150.000 բնակչութիւն ունեցող Արցախին մէջ 20-է աւելի գրանցուած կուսակցութիւններ կան. վերջին մէկ տարուան ընթացքին արդէն 10-12 կուսակցութիւններ գրանցուած են, անշուշտ տրամաբանական է ընտրութիւններու նախաշէմին նոր վերադասաւորումներու առումով, բայց միւս կողմէն անտրամաբանական է այնպիսի հիմնախնդիրներ ունեցող հատուածի մը մէջ, ինչպիսին է Արցախի հանրապետութեան մէջ այդքան քաղաքական ուժերու արձանագրումը:

 

- Ստեղծուած ներկայ քաղաքական իրավիճակին մէջ, ո՞րն է Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութեան դիրքորոշումը այս երկու ընտրութիւններու առնչութեամբ:

- Այդ առումով, կարծեմ երկու պատասխանատու օղակներ կան, մէկը՝ Արցախի իշխանութիւններն են, որ պէտք է ամենայն պատասխանատուութեամբ վերաբերուին ապագայ ընտրութիւններուն եւ յառաջիկայ քաղաքական զարգացումներուն, միւսը՝ քաղաքական ուժերն են, իրենց կուսակցութիւններն են, որ պէտք է այդ պատասխանատուութեան գիտակցութիւնը ունենան, որպէսզի, չի տարուին ներքին կուսակցական շահերէ, ինչպէս նաեւ անձնական յաւակնութիւններէ: Այդ ամէնը պէտք չէ առաջնորդեն քաղաքական դաշտի մասնահատման, հակադրութիւններու ստեղծման, որ կրնայ վերածուիլ ներքին թշնամանքի եւ քաղաքական դաշտի փոշիացման: Այս առումով, Դաշնակցութեան Արցախի կառոյցը իր զուսպ կեցուածքը ցուցաբերելով հանդերձ, ի տարբերութիւն որոշ քաղաքական ուժերու՝ նաեւ քաղաքական դէմքերու, կարողացաւ վերջին 7-8 ամիսներուն շատ ծանրակշիռ եւ պատասխանատու որոշումներով եւ յայտարարութիւններով հանդէս գալ եւ ապագայ ընտրութիւններու համար որոշակի առաջարկ ներկայացնել:

Այս առաջարկը բաղկացած է երկու բաղադրիչներէ, նկատի առնելով միասնական օրակարգի ձեւաւորմամբ համաձայնուած թեկնածու ունենալու հանքամանքը:

Շատերու մօտ համաձայնուած թեկնածու հասկացողութիւնը այն պատկերացումներն էին, երբ 2007 թուականին չորս քաղաքական ուժեր համախմբուեցան եւ առաջարկեցին մէկ միասնական թեկնածու: Միասնական թեկնածու եւ համաձայնուած թեկնածու երկու տարբեր հասկացողութիւններ են: Եթէ 2007 թուականին մենք միասնական թեկնածուի շուրջ համախմբուելով կարողացանք յաջող ընտրութիւններ ունենալ եւ անկէ ետք ձեւաւորել մեր օրակարգը, ստեղծելով համախոհութեան մթնոլորտ, այսօր մենք կ՚առաջարկենք նախ ձեւաւորել օրակարգը, իսկ այդ օրակարգը թելադրելի է մեր հիմնախնդիրներէն եւ մեր առջեւ ծառացած մարտահրաւէրներէն, ապա անկէ ետք, փորձել ունենալ ընդհանուր համաձայնեցուած թեկնածու:

Մենք առաջին փուլը աւարտած ենք եւ որոշակի արձանագրումներ ունինք: Անոնք հետեւեալն են՝ կուսակցութիւններու մօտ ունենալ ընդհանուր ընկալում, պատկերացումը ընդհանուր օրակարգ ձեւաւորելու, նոյն մտահոգութիւնները, ինչ որ ունի Հ.Յ.Դ. Արցախի կառոյցը, բայց այս ամէնը դեռեւս բաւարար չէ այդ օրակարգի շուրջ համախմբուելու եւ համաձայնուած թեկնածու ունենալու: Որովհետեւ, տարբեր քաղաքական կուսակցութիւններ իրենց պատկերացումներուն մէջ ունին իրենց թեկնածուն եւ իրենց թեկնածուին շուրջը կ՚ուզեն այդ ամէնը կառուցել: Այնուհանդերձ, մենք մինչեւ նոյեմբերի երկրորդ կէսին պիտի փորձենք ամբողջականացնել մեր քաղաքական խորհրդատուութիւնները եւ փորձել հանրութիւնը տեղեկացնել մէկուկէս ամսուան մեր քաղաքական յաջողութիւններուն մասին:

Հ.Յ.Դ. Արցախի կառոյցը ունի վճռականութիւնը եւ իր պատասխանատուութեան չափաբաժինը յաջողութիւններ արձանագրելու ու հեռանկարներ տեսնելու: Իսկ եթէ ոչ, այլապէս մեր արտակարգ ժողովին մէջ, որ նոյեմբեր 20-էն ետք տեղի պիտի ունենայ, պարտաւորուած պիտի ըլլանք առնել մեր սեփական թեկնածուն ունենալու որոշումը եւ առաջնորդուելու այդ որոշումով:

 

- 2016-ի ապրիլը անկիւնադարձային հանգրուան մըն էր Արցախի համար, որովհետեւ ունեցանք պատերազմական լուրջ գործողութիւն մը, որուն նմանը չէր եղած Արցախի անկախացումէն ետք. անիկա նոյնիսկ ազդեց Արցախի կեանքին վրայ՝ նաե՛ւ պատերազմէն ետք: Պիտի ուզէինք գիտնալ, թէ ինչպէ՞ս է այսօր մեր ժողովուրդի հոգեվիճակը։

- Շատ դիպուկ է ձեր հարցադրումը, մանաւանդ սահմանազատելով 2016-ի նախորդած եւ յաջորդած ժամանակաշրջանը: 1995-ի զինադադարի եւ նոր պայմաններու առաջադրումէն ետք Արցախը փորձեց իր բնականոն կեանքին մէջ մտնել, հիմնականին մէջ վերացնելով պատերազմի հետեւանքները: Նաեւ, Արցախը զարգացուց իր ամբողջ տնտեսութիւնը, ներքին կեանքը, ընկերային եւ մշակութային ամբողջ կեանքը, զանոնք կառուցելով մեր յետպատերազմեան ժամանակաշրջանին եւ պատերազմական հետեւանքներու վերացման ընդհանուր հոգեբանութեան մթնոլորտի մը մէջ: Մօտ երկու տասնամեակի ընթացքին, Արցախի ժողովուրդին մէջ կարծես թէ վերացած էր այդ տեսակէտը, թէ Ատրպէյճանի կողմէ լսուող այդ ռազմատենչ յայտարարութիւնները օր մը կարելի էր վերածուին պատերազմի: Ի հարկէ՝ կային ճիշդ մտածողներ եւ իրավիճակը ճիշդ գնահատողներ, որ պատերազմի վտանգը միշտ շատ մօտ կը տեսնէին: Եւ այդ ամէնով հանդերձ, մեր ամբողջ տնտեսութիւնը եւ կեանքը, նաեւ պետական կառավարման համակարգը կը փորձէին կառուցել այդ մտայնութեամբ: 2016-ի ապրիլը եկաւ մէկ անգամ եւս փաստելու, որ մենք պարտաւորուած ենք մեր ամբողջ պետական համակարգը ու տնտեսութիւնը, ինչպէս նաեւ մեր առօրեայ կեանքը կառուցել այդ մտայնութեամբ, որ Ատրպէյճանը ցանկացած պահու մը, կարող է ռազմական իր գործողութիւնները վերսկսիլ եւ այդ ռազմական գործողութիւններով փորձել յաղթել այն անվտանգութեան համակարգը, որ յաջողած ենք 25 տարիներու ընտացքին ստեղծել:

Անշուշտ, բաւական փոխուած է 2016-ի ապրիլէն ետք մեր ընդհանուր անվտանգութեան համակարգը, առաւել զօրացնելով եւ նոր պայմաններ ստեղծելով: Եթէ 2016-ի նախորդած շրջանին մենք ականատեսն էինք Ատրպէյճանի կողմէ անընդհատ յարձակողական փոքր ծաւալի գործողութիւններու, 2016-ի հետեւանքները վերացնելու եւ մեր ունեցած բացերը լրացնելու առումով, մեզ յաջողուեցաւ ստեղծել նոր պայմաններ՝ Ատրպէյճանի հաւանական յարձակումները կանխելու առումով:

 

- Որո՞նք են Արցախի զարգացման հեռանկարները. Ինչպէ՞ս կը տեսնէք այս ամբողջ հոլովոյթը եւ ընթացքը:

- Պէտք է անդրադառնալ այն ցուցանիշներուն, որ մենք արձանագրած էինք նախորդ տասնամեակներու ընթացքին. ասոնք կը վերաբերին տնտեսական յաջողութիւններուն: Անշուշտ, մենք պէտք է արժանին մատուցենք, յատկապէս 2007-էն իշխանութեան պատասխանատուութիւնը ստանձնած քաղաքական ղեկավարութեան, որ նոր եւ ռիսքային տնտեսական քաղաքականութիւն մտցնելով մեր երկրի ներքին կեանքին մէջ, կարողացաւ աւանդական մեր գիւղերու տնտեսութենէն զատ, նաեւ ի յայտ բերել նոր հանքարդիւնաբերութիւններ, ուժանիւթի համակարգի զարգացում, գիւղատնտեսական մթերքներու վերամշակման արտադրութիւն, թէկուզ թէ աննշան, ինչպէս նաեւ՝ հիւսուածական արդիւնաբերութեան զարգացում եւ նոր ցուցանիշներու նուաճում: Այդ ամէնը արտացոլած են նաեւ՝ ո՛չ միայն մեր պետական պիւտճէին, այլեւ համախառն ներքին արդիւնքի ցուցանիշներուն վրայ: Իւրաքանչիւր տարուայ 9-11 տոկոս տնտեսական աճը եւ ցուցանիշները կը փաստեն, որ այն տնտեսական քաղաքականութիւնը, որ որդեգրուած է անցեալ տասնամեակի ընթացքին, տուած է իր արդիւնքները եւ իր պտուղները:

Ես կը կարծեմ, թէ իւրաքանչիւր անձ, այցելելով Արցախ, այդ ամէնը կարող է իր սեփական աչքերով տեսնել եւ համոզուիլ յառաջընթացի արդիւնքներով: Այսուհանդերձ, դեռեւս բաւարար չեն այն ցուցանիշները, որ այսօր գոյութիւն ունին Արցախի մէջ, նոր ճիւղերու զարգացման եւ նոր արհեստագիտութեան տեղակայման առումով. մեր ջրային աղբիւրներու օգտագործման հնարաւորութիւնները աւելի են քան մենք ունինք այսօր: Ես կը կարծեմ, որ վերջին մէկ տարուան ընթացքին, ներքին մեր քաղաքական կեանքին մէջ տեղի ունեցած որոշ անցուդարձները, իրենց կանխարգելիչ եւ տնտեսական ցուցանիշներու առումով, բացասական դերակատարութիւն ունեցած են, բայց 2020 թուականի ընտրութիւնները եւ անոնց յաջորդող շրջանը վստահ, որ պէտք է նոր հեռանկար մը եւ նոր հանգրուան մը բանայ:

Արցախը կը շարունակէ մնալ որպէս հրապուրիչ միջավայր գործառնութիւններ զարգացնելու։ Անոնց հնարաւորութիւններու առումով, պարզապէս պէտք է այդ ամէնը կարողանալ ճիշդ եւ նպատակային օգտագործել, ի հարկէ մեր չափորոշիչները քիչ մը սահմանափակել եւ դէպի նոր շուկաներ դուրս գալ: Մեր արտադրանքի մաքրութիւնը եւ բնական ըլլալու հանգամանքը այսօր ունի իր պահանջը միջազգային տարբեր շուկաներու մէջ:

 

- Պիտի ուզէինք անդրադառնալ Հ.Յ.Դ. Հայ դատի աշխարհասփիւռ յանձնախումբերու տարած աշխատանքին, որ թէ՛ եւրոպական ցամաքամասէն, նա՛եւ ամերիկեան ցամաքամասէն, նոյնիսկ հեռաւոր Աւստրալիայէն յաջողած են ապահովել Արցախ այցելող պետական անձնաւորութիւններու կարեւոր թիւ մը, որոնք իրենց գործնական զօրակցութիւնը կը յայտնեն Արցախին: Առաւել, ունեցանք Արցախի բարեկամներու խորհրդաժողովը: Տեսանք վերջերս Մայիս Մայիլեանի այցելութիւնը Միացեալ Նահանգներ, մանաւանդ այն օրերուն՝ երբ այդ երկրի Ներկայացուցիչներու տունը քուէարկեց ի նպաստ Հայոց ցեղասպանութեան ճանաչման։ Ատրպէյճանը ինչպէ՞ս կը հակազդէ այս բոլոր իրադարձութիւններուն դիմաց։

- Արցախի Հանրապետութեան ճանչցուած չըլլալու հանգամանքը բաւական դժուարութիւններ կը ստեղծէ մեր արտաքին քաղաքականութեան համար: Առիթ չի տար լիարժէք օգտագործել այդ դիւանագիտական հնարաւորութիւնները, որ մենք ունինք որպէս առանձին եւ անկախ գործող հանրապետութիւն: Թերեւս, առանձին-առանձին մենք ականատեսն էին տասնամեակներու, տարիներու ընթացքին տարբեր աշխարհամասերուն մեր խորհրդարանական դիւանագիտութեան ջանքերու հետեւանքով յարաբերութիւններու ձեւաւորման, յատկապէս Հայ Դատի յանձնախումբերու տարած աշխատանքներու առնչութեամբ եւ անոնց որպէս հետեւանք՝ ճանաչողական այցելութիւնները Արցախ: Անցնող տարիներուն, մենք ականատես եղանք նոր յաջողութիւններու՝ Արցախի ճանաչման եւ մեր ժողովուրդի ինքնորոշման իրաւունքներու ճանաչման կապակցութեամբ։

Ես նկատի ունիմ Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու նահանգային մակարդակով ճանաչումները, Աւստրալիոյ հարաւային Ուելսի նահանգային մակարդակով ճանաչումը, շարք մը բարեկամական խումբերու ձեւաւորումը, Արցախի խորհրդարանի բարեկամական խումբերու ձեւաւորումը, Եւրոխորհրդարանի, Ֆրանսայի հետ բարեկամական խումբ, Լիթուայի հետ բարեկամական խումբ, նաեւ փոխայցելութիւնները տարբեր մակարտակներով, ինչպէս նաեւ՝ քոյր քաղաքներու յուշագրերու եւ համապատասխան փաստաթուղթերու ստորագրումը Արցախի քաղաքներու եւ Ֆրանսայի, Ամերիկայի, Աւստրալիայի տարբեր քաղաքներու միջեւ:

Այս ամէնը նոր հնարաւորութիւններ եւ նոր հեռանկարներ բացած են Արցախի միջազգային ճանաչման գործին եւ ինքնին ձեւաւորուած է նաեւ տարբեր աշխարհամասերու Արցախի բարեկամներու խումբեր, որոնք մէկը միւսին հաղորդակից չէին:

Վերջապէս, մենք ականատես ենք նաեւ այն հակազդեցութեան, որ Ատրպէյճանը կը փորձէ իր արտաքին գերատեսչութեան միջոցով, իր դեսպանատուներու միջոցով այն ճնշումները գործադրել այս կամ այն երկրի քաղաքական գործիչներու, ինչու չէ նաեւ քաղաքական ուժերու վրայ, նաեւ պետական շրջանակներու վրայ, հեռու պահելու համար անոնց Արցախի հիմնահարցի ճշմարտացի իրազեկութեան առումով: Մենք ականատես ենք, թէ ինչպէս Ատրպէյճանը ապատեղեկատուութեամբ կը փորձէ Արցախը ներկայացնել որպէս իր տարածքը, Արցախի ժողովուրդի ինքնորոշման համար պայքարը կը ներկայացնէ որպէս ակրեսիայի պայքար։ Այդ առումով, շատ կարեւոր էր Հայ դատի գրասենեակներու, յանձնախումբերու եւ ընդհանրապէս Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութեան աշխարհասփիւռ կառոյցի եւ Արցախի իշխանութիւններու համագործակցութիւնը, ու այդ համագործակցութեան որպէս արդիւնք՝ 10-13 հոկտեմբերին Արցախի մէջ տեղի ունեցած Արցախի բարեկամներու ֆորումը:

Ներկայիս, Արցախի բարեկամներու ֆորումին միջոցով եւ Արցախի բարեկամներու Արցախի մէջ միաժամանակ միասնաբար համախմբուելու եւ մէկ համաժողով ընելու փաստը վստահաբար՝ նոր սկիզբ կրնայ ըլլալ Արցախի միջազգային ճանաչման հեռանկարներու առումով:

Մենք ականատես եղանք ինչպիսի ելոյթներով եւ ինչպիսի պատրաստակամութեամբ, ինչպիսի հեռանկարներով եւ տեսլականներով տարբեր շրջաններու ներկայացուցիչներ կարողացան իրենց քաղաքական յստակ կեցուածքը եւ խօսքը փոխանցել՝ ո՛չ միայն Արցախի իշխանութիւններուն եւ ժողովուրդին, այլ նաեւ աշխարհի տարբեր երկիրներուն. յատկապէս Արցախի հիմնահարցով շահագրգիռ այդ բոլոր կողմերուն, որոնք կը փորձեն Արցախի հիմնահարցին կարգաւորման համար ապատեղեկատուութիւն ներկայացնել եւ շեղել համաշխարհային հանրութեան ուշադրութենէն: Վստահաբար, ֆորումը ունեցաւ իր արդիւնքը: Ֆորումը պէտք է դիտարկել որպէս սկիզբ մեր արտաքին քաղաքականութեան մէջ, նկատել որպէս այդ ցանցի ձեւաւորման կարեւոր հանգրուան մը, որ պէտք է ունենայ մշտական գործունէութիւն, որ պէտք է ունենայ պարբերաբար իրականացուող նոր համաժողովներ, որոնց արդիւնքով բնականաբար պէտք է համաշխարհային հանրութեան տեղեկացուին Արցախի ժողովուրդի ինքնորոշման իրաւունքի եւ հանրապետութեան ճանաչելիութեան հարցերը:

 

- Ո՞րն է ձեր խօսքը յունահայ համայնքի ժողովուրդին:

- Յունահայ համայնքը, ինչպէս 1990-ական թուականներուն եւ անոր յաջորդած շրջանին, միշտ նեցուկ եղած է Արցախի ժողովուրդին եւ Արցախի անկախութեան: Անշուշտ, ես պարտաւոր եմ բարձրաձայնելու Յունաստանի Հայ Կապոյտ Խաչի դերակատարութիւնը Արցախի նոր սերունդի դաստիարակման գործին մէջ՝ «Սօսէ» մանկապարտէզներու ցանցի ստեղծման եւ անոր մէջ ունեցած իր ներդրումին ճամբով: Նաեւ, ես պէտք է փորձեմ արձանագրել այս 20-21 տարիներու ընթացքին Արցախի մանուկներուն համար կազմակերպուած ճամբարները Սիրոս կղզիին մէջ, որոնք ամէն տարի կ’իրականացուին ձեր համայնքի ջանքերով եւ նիւթական միջոցներով։

Պարտք կը համարեմ նշել այն քաղաքական դերակատարութիւնը, որուն համաձայն հայ համայնքը տարբեր առիթներով կը կարողանայ իր վճռորոշ խօսքը ունենալ Ղարաբաղի հիմնահարցի զարգացման՝ այս կամ այն հանգրուանին: Ես շատ լաւ կը յիշեմ, որ երբ Ատրպէյճանի նախագահ Ալիեւը այցելեց Յունաստան, ի՛նչ դերակատարութիւն ունեցաւ յունահայ երիտասարդութիւնը եւ այստեղի յունական կազմակերպութիւնները: Մենք ականատես ենք նաեւ Յունաստանի պաշտօնական շրջանակներու, յատկապէս արտաքին գործոց նախարարութեան հետ ունեցած յարաբերութիւններուն: Նաեւ՝ զինուորական մասնագէտներու վերապատրաստման, հայ-յունական ռազմական համագործակցութեան մասնագիտական որոշ կարողութիւններու եւ որակական չափորոշիչներու բարձրացման առումով: Անշուշտ, պէտք է նշել, թէ յունահայ համայնքը միշտ պատրաստակամութիւն յայտնած է մշակութային կապերու ամրապնդման եւ մշակութային յարաբերութիւններու զարգացման:

Շնորհակալութիւն կը փոխանցեմ յունահայ համայնքին՝ տասնամեակներու ընթացքին տարբեր բարձրաստիճան անձնաւորութիւններու այցելութիւններու կազմակերպման եւ անոնց ընդունելութեան համար:

Յարակից լուրեր

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։